Bahar Dizisinin Gottman Çift Terapisi Bağlamında İncelenmesi

Sümeyra Yakar; Meryem Karaaziz

doi:10.35365/eass.25.3.08

Yazarlar

Sümeyra Yakar Yakın Doğu Üniversitesi https://orcid.org/0009-0004-8125-8384
Meryem Karaaziz Yakın Doğu Üniversitesi https://orcid.org/0000-0002-0085-612X

DOI:

https://doi.org/10.35365/eass.25.3.08

Anahtar Kelimeler:

Gottman Çift Terapisi, Güçlü İlişki Evi, Dizi analizi, Bahar dizisi

Özet

Bahar dizisi, baş karakter Bahar’ın ani ve ciddi bir hastalığa yakalanmasıyla birlikte yaşamını, ilişkilerini ve özellikle evliliğini yeniden gözden geçirmesini konu edinmektedir. Bahar’ın hastalık deneyimi yalnızca bir sağlık sorunu olarak değil, aynı zamanda karakterin benlik algısını, yaşam önceliklerini ve ilişkisel ihtiyaçlarını sorgulamasına zemin hazırlayan sembolik bir kırılma anı olarak ele alınmaktadır. Dizinin merkezinde yer alan aldatma olgusu ise, Bahar’ın yaşadığı duygusal ihlalin ardından ilişkisindeki güven, bağlılık ve iletişim dinamiklerinin nasıl değiştiğini ortaya koyan dramatik unsur görevi görmektedir. Bu bağlamda dizi, çift ilişkilerinde sadakat, güvenin yeniden oluşturmak ve duygusal yakınlığın onarılması gibi temaları işlemektedir. Gottman Çift Terapisi, Dr. John Gottman’ın 1970’li yıllarda başlattığı ve laboratuvar ortamında çiftlerin gözlemlerine dayanan bilimsel araştırmalarının bir ürünü olup günümüzde çift terapisi alanında en çok başvurulan yöntemlerden biridir. Bu yaklaşım, çiftlerin iletişim biçimlerini, çatışma çözme kapasitelerini, duygusal etkileşim örüntülerini ve ilişkilerindeki güçlü/ zayıf yönleri sistematik olarak değerlendirmeyi amaçlar. Bu çalışma, Bahar dizisini Gottman Çift Terapisi’nin “Güçlü İlişki Evi” modeli temelinde ele almayı amaçlamaktadır. Güçlü İlişki Evi, John ve Julie Gottman tarafından geliştirilmiş, sağlıklı bir romantik ilişkiyi destekleyen yedi temel katmandan oluşmaktadır. Bu katmanlar; sevgi haritaları oluşturma, hayranlık ve takdir sistemi geliştirme, birbirine yönelme yerine birbirinden uzaklaşmama, çatışma yönetimi, yaşam hedeflerinde ortaklık, anlam yaratma ve ilişkinin güven ile bağlılık çerçevesinde yapılandırılması gibi boyutları içerir. Dolayısıyla bu çalışma, Bahar dizisindeki ilişki dinamiklerinin Gottman Çift Terapisi’nin kuramsal yapısıyla ilişkilendirilerek çözümlenmesini hedeflemekte ve özellikle terapistlere, çiftlerin iletişim, bağlılık ve duygusal yakınlık örüntülerini anlamada yeni bir bakış açısı sunmayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda dizinin dramatik yapısı ile Gottman’ın bilimsel temelli ilişki modeli bir araya getirilerek hem kuramsal hem de klinik uygulamaya yönelik bütüncül bir değerlendirme sunulmaktadır.

Referanslar

Barnacle, R. E. S. ve Abbott, D. A. (2009). The development and evaluation of a Gottman-based premarital education program: A pilot study. Journal of Couple & Relationship Therapy, 8(1), 64–82. doi:10.1080/15332690802626734

Bostancıoğlu, B., & Kahraman, M. E. (2017). Sanat Terapisi Yönteminin Ve Tekniklerinin Sağlik–İyileştirme Gücü Üzerindeki Etkisi. Beykoz Akademi Dergisi, 5(2), 150-162. https://doi.org/10.14514/BYK.m.21478082.2017.5/2.150-162

Deylami, N., Khanjani, S., Zamani, S., & Riahi, M. E. (2021).

Evaluation of an online Gottman psychoeducational intervention.

International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(19), 10183. https://doi.org/10.3390/ijerph181910183

Gottman, J. M., & Gottman, J. S. (2015). Gottman couple therapy. In A. S. Gurman, J. L. Lebow & D. K. Snyder (Eds.), Clinical Handbook of Couple Therapy (5th ed., pp. 129–157). The Guilford Press. ISBN: 978-1462513925

Gottman, J. M., & Schwartz Gottman, J. (2017). The natural principles of love. Journal of Family Theory & Review, 9(1), 7–26. https://doi.org/10.1111/jftr.12164

Irvine, T. J., Peluso, P. R., Benson, K., Cole, C., Cole, D., Gottman, J. M., & Schwartz Gottman, J. (2024). A pilot study examining the effectiveness of Gottman Method couples therapy over treatment-as-usual approaches for treating couples dealing with infidelity. The Family Journal, 32(1), 81–94.

https://doi.org/10.1177/10664807231210123

Katmer, A. N., Demir, R., Kul, A., & Özkamalı, E. (2021). Marriage Story (Evlilik Hikayesi) filminin yapısal ve psikoanalitik aile danışmanlığı kuramlarına dayalı incelenmesi. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi, 5(9), 21–30. https://doi.org/10.31461/ybpd.895271

Keleş, A., & Çakır, M. A. (2023). Evlilik kalitesi ile affetme, ikili ilişkilerde güven ve mizah tarzları arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 23(60), 585–605. https://doi.org/10.21560/spcd.vi.1225556

Larson, J. H. (2003). The great marriage tune-up book: A proven program for evaluating and renewing your relationship. Jossey-Bass. ISBN: 978-0787967434

McNulty, J. K., Olson, M. A., Meltzer, A. L., & Sharma, R. (2021).Pooled longitudinal analyses testing the vulnerability–stress–adaptationmodel.Journal of Personality and Social Psychology, 120(4), 1121–1148. https://doi.org/10.1037/pspi0000291

Navarra, R. J., & Gottman, J. M. (2018). Sound relationship house in Gottman method couples therapy. In J. L. Lebow, A. L. Chambers, & D. C. Breunlin (Eds.), Encyclopedia of couple and family therapy (pp. 2753–2755). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-319-49425-8_116

Owen, J., Rhoades, G. K., & Stanley, S. M. (2013). Sliding versus deciding in relationships: Associations with relationship outcomes. Journal of Family Psychology, 27(1), 117–125. https://doi.org/10.1037/a0031427

Pak, M. D., & Öztürk, B. (2019). Yapısal aile terapisi kuramı ekseninde İstanbullu Gelin dizisinin analizi. Journal of International Social Research, 12(65), 1202–1208. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2019.3529

Taşdelen Karkçay, A., Toprak, B., & Alkan, D. (2023). Yaşantısal ve çözüm odaklı aile terapisi bakış açısıyla Bizi Hatırla film analizi. International Journal of Innovation in Science & Mathematics Education, 31(5), 223–243. DOI 10.51460/baebd.1411786

Ültay, E., Akyurt, H. ve Ültay, N. (2021). Sosyal Bilimlerde Betimsel İçerik Analizi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi (10), 188-201. https://doi.org/10.21733/ibad.871703

Vikipedi. (2024, October 16). Bahar (dizi). https://tr.wikipedia.org/wiki/Bahar_(dizi).